ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ (Low Blood Pressure), ಅಥವಾ ಹೈಪೋಟೆನ್ಶನ್ (Hypotension) ಎಂದರೆ, ಯಾರಾದರೊಬ್ಬರ ರಕ್ತದೊತ್ತಡವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಟ್ಟವಾದ 90/60 mmHgಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದಾಗಿದೆ.

ಇದು ಎಲ್ಲ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿಲ್ಲದ್ದರೂ, ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವಾ ನಿರಂತರವಾಗಿ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಕುಸಿದರೆ, ಪ್ರಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರ್ಛೆ ಬರುವಿಕೆ (syncope) ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. ಇದು ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವವಾಗಿದೆ.

ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದೊತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು:

* ನೀರಿನ ಕೊರತೆ (Dehydration): ದೇಹದ ದ್ರವ ಮಟ್ಟ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದರೆ, ರಕ್ತದ ಪ್ರಮಾಣ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದತ್ತಡ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

* ದೀರ್ಘ ಕಾಲದವರೆಗೆ ನಿಂತಿರುವುದು ಅಥವಾ ತಕ್ಷಣ ನಿಲ್ಲುವುದು: ವಿಶೇಷವಾಗಿ “postural hypotension” ಎಂಬ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

* ಪೋಷಣೆಯ ಕೊರತೆ ಅಥವಾ ಉಪವಾಸ: ಊಟವಿಲ್ಲದಿರುವುದು, ಕಡಿಮೆ ಉಪ್ಪಿನ ಆಹಾರ ಇವು ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದೊತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

* ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು: ಹೃದಯದ ಬಡಿತದ ಏರಿಳಿತ ಅಥವಾ ದುರ್ಬಲ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದೊತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

* ಔಷಧಿ ಪರಿಣಾಮ: ಕೆಲವು ಡೈರೆಟಿಕ್ಸ್, ಬೀಟಾ-ಬ್ಲಾಕ್‌ರ್ಸ್ ನಂತಹ ಔಷಧಿಗಳು BP ಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

* ಸಂಕುಚಿತ ಮನಃಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ಭಾವನೆ: ಕೋಪ, ಶೋಕ ಅಥವಾ ಭಯದಂತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ “ವ್ಯಾಸೊವೇಗಲ್” ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮೂರ್ಛೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಡಿಮೆ BP ನಿಂದ ಮೂರ್ಛೆ ಬಿದ್ದವರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಥಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಯಾವುದು.?

1. ಅವರಿಗೆ ಚಪಟಾಗಿ ಉರುಳಿಸಿ, ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಇಡಿ, ಮೆದುಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಸರಿಯಾಗಿ ಹರಿಯಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

2. ಬಿಗಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕುತ್ತಿಗೆ, ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆ ಭಾಗದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಬೇಕು.

3. ಕಿಟಕಿ ತೆಗೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಫ್ಯಾನ್ ಬಳಸುವುದರ ಮೂಲಕ ತಾಜಾ ಗಾಳಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ.

4. ಉಸಿರಾಟ ಮತ್ತು ನಾಡಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ. ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದರೆ CPR ಕಲಿತವರು ನೀಡಬಹುದು.

5. ಸಜೀವರಾಗಿದ್ರೆ, ನೀರು ಅಥವಾ ಎಲೆಕ್ಟ್ರೊಲೈಟ್ ಪಾನೀಯ ನೀಡಿ.

6. ತಕ್ಷಣ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮೊದಲು ಕುಳಿತು, ನಂತರ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ.

ಕಡಿಮೆ BP ಇರುವವರು ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು:

1. ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ – ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಕುಡಿಯಿರಿ. ದಿನವಿಡಿ 2–3 ಲೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ನೀರು ಕುಡಿಯಬೇಕು. ಹೆಚ್ಚು ಚಳಿ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕುಡಿಯುವುದು ಉತ್ತಮ.

2. ಲಘು ಊಟ ಮಾಡಿ., ದೊಡ್ಡ ಊಟಗಳು BP ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಎಪ್ತ ಬಾರಿ ಸಣ್ಣ ಮಟ್ಟದ ಊಟ ಮಾಡಿ, ವೈದ್ಯನ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಉಪ್ಪು ಒಳಗೊಂಡಿರಲಿ.

3. ತಕ್ಷಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲದಿರಿ.. ಕುಳಿತ ಅಥವಾ ಮಲಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲಿ. ಬೇಕಾದರೆ ಮೊದಲು ಪಾದಗಳು ನೆಲಕ್ಕೆ ತಟ್ಟಿ ಕುಳಿತು ಬನ್ನಿ.

4. ಕಂಪ್ರೆಷನ್ ಸ್ಟಾಕಿಂಗ್ ಧರಿಸಿ.. ಇದು ಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಹಾಯಕ.

5. ನಿಯಮಿತವಾಗಿ BP ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.. ನಿಮ್ಮ BP ಗತಿಯ ಪಟ್ಟಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರೊಡನೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ.

6. ಮದ್ಯ ಸೇವನೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ,, ಮದ್ಯವು ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ವಿಶ್ರಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

7. ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ನಿಯಂತ್ರಣ.. ಧ್ಯಾನ, ಯೋಗ, ಉಸಿರಾಟ ಅಭ್ಯಾಸ ಇವುಗಳು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

8. ಔಷಧ ಪರಿಶೀಲನೆ.. ನೀವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಔಷಧಗಳು BP ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆಯೆಂದು ವೈದ್ಯರೊಡನೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.

ಈ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದೊತ್ತಡದಿಂದಾಗುವ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.