ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ 'ಪುರುಷ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ'ದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗುವ ಕಾಲ ಹತ್ತಿರ ಬಂದಿದೆ. 2026ರ ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ವಂದನ್ ಅಧಿನಿಯಮದ ಹೊಸ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳ ಅನ್ವಯ, ಲೋಕಸಭೆಯ ಒಟ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳು 816ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾದಲ್ಲಿ, ಬರೋಬ್ಬರಿ 273 ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರು ಸಂಸತ್ ಭವನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲ, ಭಾರತದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಆಗಲಿರುವ ಬೃಹತ್ ಬದಲಾವಣೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಏರಿಕೆ: ಸದ್ಯವಿರುವ 80ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರ ಸಂಖ್ಯೆ 273ಕ್ಕೆ ಜಿಗಿತ.

ಜಾಗತಿಕ ದಾಖಲೆ: ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಹಿಳಾ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ದಾಖಲೆ.

ಮಹಿಳಾ ಕೇಂದ್ರಿತ ನೀತಿ: ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆ ಸಾಧ್ಯತೆ.

ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ: 80 Vs 273

ಪ್ರಸ್ತುತ 18ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಶೇ. 14ರಷ್ಟು (ಸುಮಾರು 80+) ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಹಲವು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಆದರೆ, 2029ರ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ಈ ಚಿತ್ರಣ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾಗಲಿದೆ. 816 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ 33% ಮೀಸಲಾತಿಯಡಿ 273 ಸ್ಥಾನಗಳು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗುವುದರಿಂದ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಪ್ರತಿ ಮೂರು ಆಸನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆಸನ ಮಹಿಳೆಯ ಪಾಲಾಗಲಿದೆ.

ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ 'ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ'ಯ ಪ್ರಭಾವ

ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ, ದೇಶದ ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಬಜೆಟ್ ಮೇಲೆ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಲಿದೆ. ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು:

ಮಹಿಳಾ ಸುರಕ್ಷತೆ: ಕಠಿಣ ಕಾನೂನುಗಳ ಜಾರಿ ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಹಿತರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅನುದಾನ.

ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆ: ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ: ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಲ.

ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ: ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ರಿಯಾಯಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದಾಯಕ ನೀತಿಗಳು.

ಮಹತ್ವದ 'ಜೆಂಡರ್ ಬಜೆಟಿಂಗ್' (Gender Budgeting)

ಇಷ್ಟು ದಿನ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಯೋಜನೆಗಳಿದ್ದರೂ, ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪುರುಷರೇ ಆಗಿದ್ದರು. ಈಗ 273 ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರು ಸದನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ದೇಶದ ಬಜೆಟ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹೆಚ್ಚು 'ಮಹಿಳಾ ಸ್ನೇಹಿ'ಯಾಗಲಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೂಪಾಯಿ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುವಾಗಲೂ ಅದು ಮಹಿಳಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೇಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಲಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಹೊಸ ನರ್ಸರಿ

ಈ ಮೀಸಲಾತಿಯು ಕೇವಲ ದೆಹಲಿಗೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಹಿಳಾ ನಾಯಕತ್ವ ಬೆಳೆಯಲಿದೆ. ಹಳ್ಳಿಗಳ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅನುಭವವುಳ್ಳ ಮಹಿಳೆಯರು ಈಗ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಬರುವ ಅವಕಾಶ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಕೆಳಮಟ್ಟದಿಂದ ಬಲಪಡಿಸಲಿದೆ.

ತಜ್ಞರ ಮಾತು: "ಯಾವಾಗ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಶೇ. 30 ದಾಟುತ್ತದೆಯೋ, ಆಗ ಆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತವು ಈಗ ಆ ಸುಧಾರಣೆಯ ಹೊಸ್ತಿಲಲ್ಲಿದೆ."