ಧಾರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಬಹುಕಾಲದ ವಿವಾದಿತ ಭೋಜ್‌ಶಾಲಾ-ಕಮಲ್ ಮೌಲಾ ಮಸೀದಿ ಸಂಕೀರ್ಣವು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ ಮರುದಿನವೇ, ನೂರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹಿಂದೂ ಭಕ್ತರು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ದಶಕಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ, ನಿರ್ಬಂಧಿತ ಆರಾಧನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕೊನೆಗೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಇಡೀ ವಾತಾವರಣವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿದ್ದರೂ, ತೀವ್ರ ಭಾವುಕತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. Amazon Brand - Myx Women's Pure Cotton Embroidered Short Kurti | Tunic | Short Kurta (Available in Plus Sizes) Regular Fit

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ ಸಿಕ್ಕ ನಂತರ, ಭಕ್ತರು ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆ (ASI) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪ್ರಮುಖ ಆರಾಧನಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಮರುಪಡೆಯಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದರು. ತಾಜಾ ಹೂವಿನ ಹಾರಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ತಂದ ಭಕ್ತರು, ಜ್ಞಾನದೇವತೆಯಾದ ಸರಸ್ವತಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ 'ಸರಸ್ವತಿ ವಂದನೆ'ಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಸ್ಮಾರಕದ ಒಳಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೇದ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿದರು.

ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1991, ಈ ತಾಣವನ್ನು ಮೂಲತಃ ಪರಮಾರ ರಾಜವಂಶದ ರಾಜ ಭೋಜನು ಕ್ರಿ.ಶ. 1034 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಲಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮತ್ತು ವಾಗ್ದೇವಿ (ಸರಸ್ವತಿ) ದೇವತೆಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದನು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಘೋಷಿಸಿತು.

ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಮಂಗಳವಾರ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಶುಕ್ರವಾರ ನಮಾಜ್ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿದ್ದ 2003 ರ ಎಎಸ್‌ಐ (ASI) ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಆದೇಶವನ್ನು ಪೀಠವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಈ ಹಿಂದೆ ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಆದ ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಈ ಮೂಲಕ ತೆರೆಬಿದ್ದಿದೆ.

ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಗಳ ಆರಾಧನೆಯ ನಿರಂತರತೆಯು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಎಂದಿಗೂ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ದೈನಂದಿನ ವಿಶೇಷ ಪೂಜಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು. ಮುಸ್ಲಿಮರು ಇಂತಹ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಮುಸ್ಲಿಮರು ಈ ದೇವಾಲಯದೊಳಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಕಾಲಿಡದಂತೆ ಜನರು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಲಷ್ಕರ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಕ್ಲೋಸ್; 72 ಕನ್ಯೆಯರ ಜೊತೆ ದೀಪಾವಳಿ ಶುರು!

ಮಸೀದಿ ಸಮಿತಿಯ ವಾದವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಭೋಜ್‌ಶಾಲಾವು ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಪುರಾತತ್ವ ನಿವೇಶನಗಳು ಮತ್ತು ಅವಶೇಷಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1958 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಆಡಳಿತಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇದಕ್ಕೆ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1991 ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.

ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ವಿಜಯ್ ಕುಮಾರ್ ಶುಕ್ಲಾ ಮತ್ತು ಅಲೋಕ್ ಅವಸ್ಥಿ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿ ಅತಿಕ್ರಮಣಕ್ಕೊಳಗಾಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಾಲಯಗಳ ಮುಕ್ತಿಗೆ ಇದು ದಾರಿದೀಪವಾಗಬೇಕು. ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೀಡುವಂತೆಯೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದೆ. ಒಂದೆಡೆ ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಎಬೋಲಾ ಮಾರಿ; ಸಂಕಷ್ಟಗಳ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ನಲುಗುತ್ತಿದೆ ಕಾಂಗೋ ಜನತೆ

ಈ ಸ್ಥಳದ ಸುತ್ತಲೂ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ 1,200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ, ನಿರಂತರ ಗಸ್ತನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಮೌಲಾನಾಗಳು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಹೋಗಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಈ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಅಲ್ಲಿಯೂ ಈ ತೀರ್ಪು ಬದಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ ಇದೆ.